Atıl sunucular fark edilmeden ne kadar para yiyor?
Ortalama bir kurumsal sunucu, elektrik ve soğutma dahil yıllık 5.000-15.000 TL tutabilir. Eğer CPU kullanımı %15'in altındaysa, ödediğiniz enerjinin büyük bölümü boşa gidiyor demektir. Elazığ'daki bir firmada yaptığımız değerlendirmede, 12 sunucunun 8'inde kaynak kullanımı %10'un altındaydı. Bu atıl kapasite aylık 3.000 TL ek maliyet çıkarıyordu.
Kaynak optimizasyonu ihtiyacınızı nasıl tespit ederiz?
Öncelikle sunucularınızdaki CPU, RAM, disk I/O ve ağ trafiğini iki hafta boyunca izliyoruz. Bu süreçte Zabbix veya Prometheus gibi açık kaynak araçlardan yararlanıyoruz. Toplanan verilerle kaynak israf haritası çıkarıyoruz; hangi sunucunun atıl, hangisinin yetersiz olduğunu netleştiriyoruz. Sonuçta size önceliklendirilmiş bir optimizasyon listesi sunuyoruz.
Kapasiteyi hangi yöntemlerle ölçüyorsunuz?
Kapasite ölçümünde yalnızca ortalama değerlere değil, pik zamanlara da bakıyoruz. Örneğin, bir veritabanı sunucusunun CPU kullanımı ortalamada %40 olsa bile, haftalık piklerde %100'e çıkabilir. Bu pikleri analiz ederek iş yükünün gerçek profilini çıkarıyoruz. Ayrıca disk yanıt süresi ve bellek sayfa hatalarını da ölçüyoruz; böylece darboğazı doğru tespit ediyoruz.
Yeni makine almak her zaman şart mı?
Çoğu durumda hayır. Mevcut donanımlarda sanallaştırma veya konteyner teknolojileriyle kaynak paylaşımı yapılabiliyor; böylece atıl sunucular birleştiriliyor. Örneğin, 8 ayrı sunucuda çalışan uygulamaları tek bir fiziksel makinede sanal makinelere taşımak mümkün. Yalnızca gerçekten işlemci veya bellek açısından yetersiz kalan donanımlar için yeni yatırım gerekir; bunu net bir raporla belgeliyoruz.
Optimizasyon üretimi durdurur mu?
Planlı bir geçişle üretim kesintisi yaşanmaz. Önce yedekli bir altyapıda test yapıyoruz; ardından yük devretme mekanizmalarıyla hizmeti kesintisiz taşıyoruz. Örneğin, bir e-ticaret sitesinin yoğun olmadığı gece saat 02.00-04.00 arası geçiş planı oluşturuyoruz. Böylece iş sürekliliği korunur ve kullanıcılar hiçbir şey fark etmez.
Hangi kaynaklar öncelikle optimize edilmeli?
İlk olarak en yüksek maliyetli ve en düşük kullanımlı sunucuları hedef alıyoruz. Genellikle dosya sunucuları, yedekleme sunucuları ve eski uygulama sunucuları atıl kalıyor. Bunları birleştirmek veya buluta taşımak hem donanım maliyetini hem de bakım yükünü azaltıyor. Ayrıca RAM yetersizliği nedeniyle disk swap kullanan sistemlerde bellek optimizasyonu yapıyoruz.
Değerlendirme süreci nasıl işliyor?
Süreç ilk görüşme ile başlıyor, ardından 10 iş günü süren bir izleme dönemi geçiriyoruz. Raporumuzda mevcut kullanım oranları, maliyet tablosu ve önerilen aksiyonlar yer alıyor. Her öneri için geri dönüş süresi ve risk skoru veriyoruz. Elazığ'daki müşterilerimizle raporu yüz yüze değerlendirip uygulama takvimi çıkarıyoruz.
Optimizasyon sonrası ne gibi iyileşmeler beklenebilir?
Örnek bir uygulamada 20 sunucuyu 8 sunucuya indirdik; elektrik faturası %60 azaldı. Ayrıca lisans ve bakım maliyetleri düştüğü için toplam sahip olma maliyeti belirgin şekilde iyileşti. Performans tarafında ise, kaynakların doğru dağıtılması sayesinde yanıt süreleri kısaldı. Her durum farklı olsa da ortalama %30-40 tasarruf görüyoruz.
Elazığ'da hangi atıl kaynakları görüyorsunuz?
Yerel işletmelerde sıkça rastladığımız durum, yıllar önce alınan ve hâlâ tek bir uygulama için çalışan eski sunucular. Bu makinelerin çoğu hem enerji hem yer kaplıyor; ayrıca güvenlik açıkları barındırıyor. İzleme sonucunda bunları tek bir modern sunucuda topluyor veya buluta geçirmeyi öneriyoruz. Elazığ'daki koşullara uygun çözümler geliştiriyoruz.